TAVALLO IJODIDA POETIK OBRAZ YANGILANISHINING IJTIMOIY-TARIXIY VA ADABIY-ESTETIK OMILLARI
Kalit so'zlar
https://doi.org/10.47390/SPR1342V6I2Y2026N25Kalit so'zlar
Tavallo, jadidchilik, Turkiston, poetik meros, ijtimoiy-adabiy muhit.Annotasiya
Maqola XX asr boshlaridagi Turkiston ijtimoiy-siyosiy va madaniy kontekstida o‘zbek jadid adabiyotining yetakchi vakili To‘lagan Xo‘jamyorov (Tavallo) ijodini tadqiq etadi. Unda Tavalloning hayoti, ijtimoiy-adabiy muhiti, jadidchilik harakati bilan aloqalari, matbuot va jamoat faoliyati hamda poetik merosidagi gʻoyaviy-estetik oʻzgarishlar tahlil qilinadi. Shuningdek, shoir biografiyasidagi mavjud chalkashliklar arxiv hujjatlari va ilmiy manbalar asosida aniqlanadi. Tadqiqot Tavalloning shaxsiy hayoti, millat taraqqiyotiga hissasi va adabiy merosining tarixiy-maʼnaviy ahamiyatini ochib beradi.
Manbalar
1. Қосимов Б., Йўлдошев Қ. Истиқлол адабиётшунослигининг ўн йили//ЎзМУ хабарлари, 2001 йил, 2-сон.
2. Сарёмий, Мавлавий Юсуф. Девон/Нашрга тайёрловчи: Мирзо Тўлаган Тавалло. — Тошкент. О.А.Порцев типографияси, ҳижрий 1332 (1914).
3. Тавалло. Равнақ ул-ислом (нашрга тайёрловчи ва сўзбоши муаллифи Б.Қосимов). — Т.: Фан, 1993.
4. Тавалло. Равнақ ул-ислом. ЎзР ФА ШИ фондида №Л2736 инвентар рақами остида сақланаётган манба. – Т.:Ғуломия, 1916.
5. Шамсутдинов Р. Қатағон қурбонлари (1937 йил 10 август — 5 ноябрь). — Т.: Шарқ, 2007.
6. Қиличев Ф. Зулматдан садолар. – Т.: Адолат, 1994.
7. Қайюмов П. Тазкираи Қайюмий. Уч жилд.-Т.: ЎзРФА Қўлёзмалар институти таҳририй нашриёти, 1998, II жилд, 365–366-бетлар;
8. Қайюмов П. Тазкираи Қайюмий. Уч жилд.-Т.: ЎзРФА Қўлёзмалар институти таҳририй нашриёти, 1998, III жилд, 604–606-бетлар.
9. Тирик сатрлар: Танланган шеърлар/Тўпловчи: М.Зокиров; Муҳаррир: О.Шарафиддинов. — Т.:Ғ.Ғулом номидаги бадиий адабиёт нашриёти, 1968.
10. Сарёмий Юсуф. Танланган асарлар//Нашрга тайёрловчи, сўзбоши, изоҳ ва луғатлар муаллифлари: Б. Қосимов, М.Тожибоева/ —Т.: “Маънавият”, 2002.
11. Қосимов Б. Миллий уйғониш. – Т.: “Маънавият”, 2002.
12. “Ўзбекистон адабиёти ва санъати” газетаси, 2003 йил, №49.
13. Тавалло ҳақида сўз // Тавалло. Миллата жонлар фидо (назм ва наср). – Т., 2013.
14. Моҳият. — Тошкент, 2004, №18.
15. Йўлдошев Қ. Янги ўзбек адабиёти: илдизлар, белгилар, босқичлар ва атама. // Ёниқ сўз. – Т.: Янги аср авлоди, 2006.
16. Қосимов Б., Юсупов Ш. , Долимов У., ва бошқалар. Миллий уйғониш даври ўзбек адабиёти дарслиги, Т.: Маънавият, 2004.
17. Жалолов А. Ўзбек маърифатпарварлик адабиётининг ривожланиш жараёни (XIX аср охири ва XX аср бошлари) филология фанлари доктори илмий даражасини олиш учун тақдим этилган диссертация. – Т., 1994, 23–24-бетлар.
