O‘ZBEKISTONDA MAHALLIY ODATLAR VA MAROSIMLARNING SHAKLLANISHI VA ULARNING FALSAFIY-TARIXIY MOHIYATI
Kalit so'zlar
https://doi.org/10.47390/SPR1342V6I1Y2026N08Kalit so'zlar
anʼana, marosim, odat, oʻzlik, jamoaviy ong, madaniy oʻzgarishlar, respublikadagi madaniy siyosat.Annotasiya
Ushbu maqolada oʻzbek jamiyatidagi mahalliy urf-odat, anʼana va marosimlarning ijtimoiy-falsafiy jihatlari chuqur tahlil qilingan. Kirish qismida globallashuv sharoitida milliy qadriyatlar va anʼanalar oʻrtasidagi muvozanat masalasi ilgari suriladi. Maqolada quyidagi yondashuvlar – falsafiy-tahliliy, tarixiy-genetik, qiyosiy va izohli antropologik usullar sinergetik tarzda qoʻllanadi va maʼlumot sifatida Bahodir Sarimsoqov, Mahmud Sattor, Adham Ashirov, Usmon Xosil, shuningdek, Rtveladze kabi manbalardan foydalaniladi. Udumlar, ijtimoiy normalar tizimi sifatida, jamiyatning xatti-harakatlariga “norasmiy meʼyor” qoʻshadi. Urf-odatlar va marosimlar madaniy va maʼnaviy barqarorlikni taʼminlovchi maʼno vazifasini bajaradi.
Manbalar
1. Durkheim, Emile. The Elementary Forms of the Religious Life. London: Allen & Unwin, 1912. – 456 b.
2. Geertz, Clifford. The Interpretation of Cultures: Selected Essays. New York: Basic Books, 1973. – 470 b.
3. Geertz, Clifford. “Thick Description: Toward an Interpretive Theory of Culture.” In: The Interpretation of Cultures. New York: Basic Books, 1973. – pp. 330 b.
4. Mauss, Marcel. The Gift (Expanded Edition). London: Routledge, 2002. – 192 b.
5. Malinowski, Bronisław. Magic, Science and Religion. New York: Doubleday, 1948. – 274 b.
6. Giddens, Anthony. Modernity and Self-Identity. Cambridge: Polity Press, 1991. – 256 b.
7. Ashirov, Adham. Avestodan meros marosimlar. Toshkent: Fan, 2005. – 210 b.
8. Sarimsoqov, Bahodir. O’zbek marosim folklori. Toshkent: O’zbekiston, 1990. – 180 b.
9. Sattor, Mahmud. O’zbek udumlari. Toshkent: Yangi asr avlodi, 2002. – 165 b.
10. Xosil, Usmon. Odatnoma. Toshkent: G’afur G’ulom nomidagi nashriyot, 2010. – 240 b.
11. Rtveladze, E. Sivilizatsii, gosudarstvo, kul’tury Sredney Azii. Moskva: Nauka, 1989. – 300 b.
12. Beruniy, Abu Rayhon. India (Kitāb al-Hind). London: Kegan Paul, Trench, Trübner & Co., 1910 (Sachau tarjimasi). – 371 b.
13. Navoiy, Alisher. Mahbub ul-qulub. Toshkent: Sharq, 1980. – 350 b.
