GIYOHVANDLIK VOSITALARINING VIRTUAL OLAMDA SOTILISHI, NARX SHAKLLANISHI, HUQUQIY BAHOLASH VA EKSPERTIZA MUAMMOLARI
DOI:
https://doi.org/10.47390/SPR1342V6SI2Y2026N38Ключевые слова:
darknet; shifrlangan messendjerlar; kriptovalyuta tranzaksiyalari; narx shakllanishi; “dead drop” (zakladka); raqamli dalillar; transchegaraviy yurisdiksiya; kriminalistik ekspertiza.Аннотация
Mazkur maqolada giyohvandlik vositalarining virtual muhitda, xususan darknet va shifrlangan messenjerlar orqali sotilishi jarayonlari tahlil qilinadi. Raqamli savdoda narx shakllanishiga taʼsir qiluvchi omillar — platforma xatari, logistika, kriptovalyuta kursi va anonimlik mexanizmlari yoritiladi. Shuningdek, onlayn savdoni huquqiy baholash va isbotlashda transchegaraviy yurisdiksiya, raqamli dalillar, blokcheyn tahlili hamda kimyoviy ekspertiza bilan bogʻliq muammolar koʻrsatib beriladi. Maqolada tergov va sud amaliyotini kuchaytirishga qaratilgan konseptual xulosalar ilgari suriladi.
Библиографические ссылки
1. United Nations Office on Drugs and Crime. World Drug Report 2024: Key findings and conclusions. — Vienna: UNODC, 2024. — (PDF).
2. Europol. Internet Organised Crime Threat Assessment (IOCTA) 2023. — The Hague: Europol, 2023. — (PDF).
3. EMCDDA. European Drug Report 2024: Trends and Developments. — Luxembourg: Publications Office of the European Union, 2024. — (PDF).
4. Europol. Europe-wide takedown hits longest-standing dark web drug market (Archetyp Market). — Europol Newsroom, 16 June 2025. — (Elektron resurs).
5. Financial Action Task Force (FATF). Updated Guidance for a Risk-Based Approach to Virtual Assets and Virtual Asset Service Providers (VASPs). — Paris: FATF/OECD, 2021. — (PDF).
6. Financial Action Task Force (FATF). Targeted update on implementation of the FATF Standards on virtual assets and VASPs. — Paris: FATF/OECD, 2024. — (PDF).
7. Council of Europe. Convention on Cybercrime (Budapest Convention). — Budapest: Council of Europe, 2001.
8. United Nations. Single Convention on Narcotic Drugs, 1961. — New York: United Nations, 1961.
9. United Nations. Convention on Psychotropic Substances, 1971. — New York: United Nations, 1971.
10. United Nations. United Nations Convention against Illicit Traffic in Narcotic Drugs and Psychotropic Substances, 1988. — New York: United Nations, 1988.
11. Global Initiative Against Transnational Organized Crime. The digital drug revolution: How online markets are reshaping global illicit trade. — 2025.
12. Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi. O‘zbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksi. – Toshkent: Adolat, 2023.
13. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Kripto-aktivlar sohasini tartibga solish to‘g‘risida”gi qarori. – Toshkent: 2022.





